Phương thấy tờ lịch trên bàn ăn sáng hôm sau.

Bà Sương để đó, cạnh chén cơm nguội còn thừa từ tối qua. Ngày 28 Chạp khoanh đỏ, chữ viết nghiêng nghiêng: "Lau bàn thờ."

Phương cầm tờ lịch lên, cảm giác như cầm tờ giấy ăn sáng — mỏng manh, dễ rách. Bà hổng biết mình nên đặt lại xuống hay mang theo. Cuối cùng bà đặt lại, úp ngửa, để chữ hướng xuống mặt bàn.

Tuấn đã đi làm từ sớm. Bà Sương ở trong bếp, tiếng dao chặt thớt đều đều.

Phương mặc áo blouse trắng, cài cúc từ dưới lên. Ngón tay bà run nhẹ. Hổng phải vì lạnh. Trời Sài Gòn tháng Chạp này nóng như rang lúa.

Bà sợ.

Sợ kiểu sợ chậm, sợ âm ỉ, như nước thấm vào tường.

***

Bệnh viện Nhi Đồng 1 buổi trưa đông người như mọi ngày.

Phương ngồi trong phòng khám, nhìn em bé 5 tuổi ho sù sụ. Mẹ em bé nói: "Bác sĩ ơi, cháu uống thuốc mãi mà hổng khỏi."

Phương nghe mà thấy lòng nhói. Chữ "hổng khỏi" nghe quen tai quá. Như những gì bà đang sống — cái cảm giác застрять, kẹt lại giữa hai bên, hổng biết đường nào mà đi.

"Cháu cần nebulize thêm," Phương nói, giọng bình tĩnh. "Chị đưa cháu qua phòng điều trị."

Mẹ em bé cảm ơn, dắt con đi.

Phương ngồi lại, nhìn tờ lịch khám bệnh. Chữ viết của bà ngay ngắn, từng dòng, từng mục. Bà làm việc chính xác như cách bà đọc kết quả xét nghiệm — từng số, từng chi tiết.

Nhưng ở nhà, bà hổng biết mình đang đọc cái gì.

***

Giờ nghỉ trưa, Phương gặp chị Lan ở căng-tin.

Chị Lan là y tá trưởng khoa Nội, hơn Phương 8 tuổi, tóc buộc gọn, khuôn mặt hiền. Chị cũng là người Công giáo, nhưng chị lấy chồng cùng đạo, nên mọi chuyện thuận lợi hơn.

"Em trông mệt," chị Lan nói, đặt khay cơm xuống.

Phương gắp miếng cà tím, nhai chậm. "Chị ơi, nhà chồng em sắp đến ngày lau bàn thờ."

Chị Lan gật đầu, hiểu ngay. "Bà mẹ chồng em muốn em giúp à?"

"Hổng nói ra miệng," Phương nói. "Nhưng em biết. Bà để tờ lịch trên bàn, khoanh đỏ ngày đó."

Chị Lan im lặng một lúc. Rồi chị nói, giọng nhẹ nhàng: "Mình làm thôi, hổng mất gì đâu. Lau bàn thờ có phải thắp hương đâu. Em chỉ cần giúp bà quét dọn, sắp xếp. Vậy thôi."

Phương nghe mà thấy như có cục đá trong họng.

"Nhưng mà..." Bà dừng lại.

"Nhưng mà sao?" Chị Lan nhìn Phương.

"Em sợ... nếu em làm, em có phải đang phản bội đức tin hổng?" Phương nói, giọng nhỏ.

Chị Lan thở dài. "Em ơi, đức tin hổng phải là bức tường ngăn cách đâu. Đức tin là cách mình yêu thương người khác. Em giúp bà mẹ chồng quét dọn nhà cửa, đó là yêu thương. Hổng phải tội lỗi."

Phương gật đầu, nhưng trong lòng vẫn nặng trĩu.

Bà cảm thấy như lớp vỏ cây khô — nếu làm, có phải mình đang nứt ra? Nếu hổng làm, có phải mình đang cứng đờ, xa cách?

***

Tối về, Phương mở cửa nhà, nghe mùi canh chua.

Bà Sương nấu canh chua cá lóc, món Tuấn thích. Nhưng hôm nay bà hổng gọi Phương vào bếp như mọi khi. Bà chỉ để nồi canh trên bếp, rồi vào phòng.

Phương đứng ngoài hành lang, nhìn ánh đèn từ phòng bà Sương lọt ra qua khe cửa.

Bà muốn gõ cửa.

Bà muốn nói: "Mẹ ơi, con hổng cố tình làm mẹ buồn."

Nhưng bà hổng làm.

Phương vào phòng mình, thay quần áo. Tuấn chưa về. Anh nhắn tin: "Anh về muộn, em ăn trước đi."

Phương ngồi trên giường, nhìn thánh giá treo tường. Chúa Giêsu nhìn xuống, khuôn mặt đau khổ nhưng bình an.

Bà cầu nguyện thầm: "Lạy Chúa, con hổng biết phải làm sao."

***

Tuấn về lúc 9 giờ tối.

Anh mở cửa, mặt mệt mỏi. Anh làm kỹ sư xây dựng, dự án cuối năm nhiều deadline.

Phương hâm cơm cho anh. Hai vợ chồng ngồi ăn, im lặng.

Ngoài phòng khách, tivi vẫn bật, nhạc phim Tết vang lên. Bà Sương ngồi đó, nhìn màn hình nhưng hổng thật sự xem.

Tuấn gắp miếng cá, nhai chậm. Rồi anh nói, giọng cẩn thận như đi trên mặt nước:

"Em ơi, năm nay... em có thể giúp mẹ chuẩn bị Tết hổng?"

Phương ngừng gắp cơm.

"Anh nói chuẩn bị Tết... là sao?"

Tuấn nhìn xuống bát cơm. "Mẹ già rồi. Mẹ muốn có người phụ. Em chỉ cần giúp mẹ lau dọn, sắp xếp đồ thờ cúng. Hổng phải thắp hương đâu."

Phương nghe mà thấy tức ngực.

"Anh biết mà," bà nói. "Em hổng thể thắp hương."

"Anh biết," Tuấn nói. "Nhưng em có thể giúp những việc khác. Quét dọn, lau bàn thờ, xếp đồ. Những việc đó hổng liên quan đến tín ngưỡng, chỉ là việc nhà thôi."

Phương đặt đũa xuống.

"Anh nói dễ vậy. Nhưng với mẹ, bàn thờ hổng phải chỉ là góc nhà. Bàn thờ là nơi thiêng. Nếu em động vào, em sợ mẹ nghĩ em hổng tôn trọng."

Tuấn im lặng.

Rồi anh nói: "Vậy em muốn anh nói với mẹ sao? Nói mẹ đừng mong gì em?"

Phương nhìn chồng, thấy trong mắt anh có sự mệt mỏi. Hổng phải mệt vì công việc. Mệt vì phải đứng giữa hai người phụ nữ anh yêu thương, mà hổng biết cách nào để cả hai đều vui.

Phương nói, giọng nhỏ: "Em hổng muốn anh khó xử. Nhưng em cũng hổng biết làm sao."

Tuấn gật đầu. Anh hổng nói gì thêm. Anh đứng dậy, mang bát ra bồn rửa.

Phương ngồi lại một mình.

Bên ngoài, tiếng tivi vẫn vang. Nhạc xuân rộn ràng, nhưng trong nhà im lặng như nồi cơm cháy ở đáy — khét, nặng, khó gỡ.

***

Những ngày sau đó, bà Sương nấu ăn ít hơn.

Bữa sáng chỉ còn cháo trắng, ít muối vừng. Bữa trưa bà nấu cho mình, để Phương tự lo. Bữa tối bà nấu cho Tuấn, nhưng hổng gọi Phương.

Phương biết bà hổng giận.

Bà buồn.

Kiểu buồn chậm như nước rút mùa khô — nhìn hổng thấy, nhưng cứ từ từ, mọi thứ cạn dần.

Phương đứng ngoài bếp một buổi chiều, nhìn bà Sương thái rau. Bà già rồi, tóc bạc nhiều, lưng hơi còng. Dao trong tay bà vẫn nhanh, nhưng những động tác ấy mang theo sự cô đơn.

Phương muốn bước vào.

Bà muốn nói: "Mẹ ơi, con sẽ giúp mẹ."

Nhưng bà hổng làm.

Vì bà vẫn chưa biết, mình giúp như thế nào mà hổng phản bội chính mình.

***

Đêm đó, Phương nằm trên giường, nhìn trần nhà.

Tuấn nằm cạnh, đã ngủ. Hơi thở anh đều đều.

Phương nghĩ về lời chị Lan: "Đức tin là cách mình yêu thương người khác."

Bà nghĩ về bà Sương, người đã nấu cơm cho bà bốn năm nay, người hổng bao giờ hỏi Phương phải ăn chay ngày Thứ Sáu, người luôn để riêng một nồi canh hổng có mỡ hành khi biết Phương nhịn chay Mùa Chay.

Bà Sương hổng nói yêu thương bằng lời.

Bà nói bằng bát cơm.

Bằng nồi canh.

Bằng cách để tờ lịch trên bàn, khoanh đỏ, mong con dâu hiểu.

Phương thở dài.

Bà bắt đầu thấy có gì đó sai.

Hổng phải sai vì bà Sương đòi hỏi.

Mà sai vì bà — Phương — đang dùng đức tin như bức tường, thay vì như cây cầu.

Bà nhắm mắt, cố ngủ.

Nhưng giấc ngủ hổng đến.

Chỉ có hình ảnh bà Sương, ngồi một mình trước bàn thờ, thắp hương, lạy. Môi bà động, nói những lời cầu nguyện cho tổ tiên, cho gia đình, có thể cả cho con dâu.

Và Phương, đứng ngoài cửa, nhìn vào, nhưng hổng bước được vào.